De Volkskrant, 14-05-2009

Curaçao vreest rellen na uitslag van referendum

WILLEMSTAD - Het Bureau Wereldstage, dat op Curaçao stageplekken regelt, adviseert Nederlandse jongeren op het eiland zich vandaag en morgen rustig te houden. Ze doen er verstandig aan niet op te vallen en plekken te mijden waar onrust wordt verwacht rond het referendum waarin Curaçao vandaag ja of nee zegt tegen meer autonomie voor het eiland.

In de campagne zijn veel anti-Nederlandse sentimenten komen bovendrijven. De autoriteiten vrezen voor escalatie. Vorig jaar werden Nederlandse stagiairs bij een demonstratie van de oppositie geïntimideerd.

De oproep past bij de groeiende onrust rond het referendum. Vandaag wordt aan 119 duizend kiezers van 16 jaar en ouder een oordeel gevraagd over het pakket van maatregelen dat met Nederland is afgesproken om in 2010 van Curaçao een autonoom land te maken.

Een ‘Patriottisch Front’ van oppositiepartijen roept op nee te stemmen. De ‘patriotten’ zijn het niet eens met de voorwaarden die Nederland heeft verbonden aan die autonomie en spreken van herkolonisatie.

Als het eiland voor meer autonomie kiest, is Nederland bereid 70 procent van de schulden van het eiland (1,7 miljard euro) te saneren. In ruil daarvoor eist het kabinet-Balkenende meer financiële en juridische controle op de gang van zaken op Curaçao. De coalitie die oproept ja te stemmen, accepteert de voorwaarden en is vooral blij met de schuldsanering die Nederland biedt.

De twee kampen zijn bijna even groot en de spanning is te snijden. In de campagne hebben beide partijen de emoties hoog laten oplopen. Daardoor zijn steeds meer mensen bang voor rellen, als vanavond de uitslag bekend wordt gemaakt en het verschil tussen ja en nee klein blijkt te zijn. Naar verwachting zijn de stemmen enkele uren na de sluiting van de 106 stemlokalen om zeven uur ’s avond geteld.

Gezaghebber Lisa Dindial heeft voor vandaag een grote politiemacht op de been gebracht, die opdracht heeft gekregen om alle uitingen van woede of frustratie krachtig de kop in te drukken. Ze heeft alle eilandbewoners opgeroepen zich waardig te gedragen en de uitslag te respecteren. Dindial: ‘Wat de uitslag ook moge zijn, laat Curaçao niet de verliezende partij worden.’

Aan de vooravond van het referendum sloot het ja-kamp gisteren zijn campagne af met een groot gratis concert, waarbij acht razend populaire bands op Curaçao de carnavalshits van de afgelopen jaren zongen, maar dan met een nieuwe tekst die opriep tot een ja-stem.

De lokale tieners waren er gisteren in forse aantallen op afgekomen. Ze droegen T-shirts met ‘si’ erop De meiden hadden overal ja-stickers op hun lichaam geplakt. De jongeren kwamen naar het centrum van Willemstad met busjes die voornamelijk waren versierd met ‘no’-vlaggetjes.

Het oudere ja-publiek was thuisgebleven, niet alleen omdat de muziek hen niet aansprak, maar ook omdat ze toch een beetje bang waren voor opstootjes. Bij de kerk van Santa Rosa verzamelden vijftig tot zestig auto’s met zwarte nee-vlaggen en beplakt met nee-stickers. De auto’s vertrokken daar voor een propagandatoer door de buitenwijken van Willemstad.

De voorzitter van de Referendumcommissie, Douwe Boersema, zei niet te spreken te zijn over het niveau van de campagnes van zowel het ja als het nee kamp: ‘In plaats van in te gaan op de vraagstelling van het referendum en de invulling hiervan, heeft men het vooral gehad over de tegenstellingen tussen beide opties. Het ja-kamp stelde dat bij een nee-stem het geld zou opraken en het nee-kamp speelde in op de angst de eigen vrijheid te verliezen.’