Volkskrant, 04-11-2008

Vol van vertrouwen in het referendum

BEST - De eerste via een referendum gekozen burgemeester in Nederland vertrekt uit Best naar de landelijke politie.

Letty Demmers, de eerste burgemeester in Nederland die is benoemd na een referendum, hangt de ambtsketen in Best aan de wilgen. Ze vertrekt per 1 januari naar de politie.

Welke managementfunctie ze bij het Korps Landelijke Politiediensten (KLPD) gaat doen, is nog niet bekend. ‘Ze wordt lid van de korpsleiding, maar ze gaat eerst een half jaar blauw kleuren, oftewel inwerken. Pas daarna wordt de invulling van haar functie en de standplaats bekend’, zegt een gemeentewoordvoerder.

In een verklaring zegt Demmers (56, D66) dat ze met pijn afscheid neemt. Haar vertrek heeft niets te maken met de slechte sfeer op het gemeentehuis, verzekert ze.

Onlangs zijn vier hoge ambtenaren opgestapt, onder wie de gemeentesecretaris. Een externe commissie deed onderzoek naar de verstoorde verhoudingen in de gemeente. Daaruit zou blijken dat ambtenaren weinig vertrouwen hebben in leidinggevenden en bestuurders, die zij betichten van machtsmisbruik, wispelturigheid en een afrekenmentaliteit. Ook het college zou weinig vertrouwen uitstralen en geen eenheid vormen.

Demmers was net in mei herbenoemd voor een nieuwe termijn als burgemeester. Ze zegt eind augustus te zijn benaderd voor een topfunctie bij de KPLD. ‘Na een aantal nachten slecht slapen en vele gesprekken over de vraag of ik de overstap wil maken, heb ik uiteindelijk ja gezegd’, aldus Demmers. ‘Bezig zijn met veiligheid in de breedste zin van het woord was voor mij een droom die onverwacht waarheid wordt.’

In 2002 was Letty Demmers heet nieuws, omdat ze meedeed aan het eerste burgemeestersreferendum, het verbleekte stokpaardje van haar eigen partij D66. Tegelijk met de gemeenteraadsverkiezingen konden de bewoners van Best kiezen uit twee burgemeesterskandidaten. Zo’n referendum werd ook in Vlaardingen gehouden. Maar de winnende burgemeesterskandidaat van Best trok de meeste aandacht, misschien omdat ze de enige vrouwelijke kandidaat was. Ze won met 64 procent van de stemmen (tegenstrever was de PvdA’er Karel Loohuis), bij een hoge opkomst van 61 procent.

Daarmee begon het burgemeestersreferendum hoopgevend. Daarna ging het gestaag bergafwaarts met het speeltje van bestuurlijke vernieuwing, dat na het echec in Eindhoven begin dit jaar definitief ten grave is gedragen.